Oorlogsstrategie in het bedrijfsleven: over concurrentie en ellebogenwerk

Arbeidsmarktnieuws

De Italiaanse schrijver Nicolò Machiavelli overleed ongeveer 500 jaar geleden. Toch zijn de ideeën van deze strateeg en politiek filosoof nog altijd actueel. In zijn boek Il Principe, in het Nederlands vaak vertaald als “de heerser”, schrijft hij over oorlogsvoering. In zijn strategie heiligt het doel de middelen. Bloedvergieten en geweld schuwt hij niet. Waarom zijn deze ideeën nú nog actueel?

Machiavelli’s ideeën zijn toepasbaar op het bedrijfsleven. Als we het bloedvergieten en geweld achterwege laten, kunnen we een hoop leren over overnames, concurrentie en ander ellebogenwerk op kantoor. De belangrijkste adviezen van Machiavelli verschenen oorspronkelijk in een artikel op NRCQ, bedoeld voor CEO’s. In een sterk veranderende arbeidsmarkt met veel reorganisaties, zijn deze adviezen ook toepasbaar op Human Resource Management.

Wil je een verandering in een organisatie teweeg brengen? Kies dan medewerkers die het eens zijn met jouw ideeën en plaats ze in topposities en in het bestuur, zoals dat bij een overname van een ander bedrijf ook vaak wordt gedaan. Dit is in lijn met Machiavelli’s denkbeelden. Zo zegt hij: “Om het bezit te waarborgen is het voldoende dat men het geslacht van de vroegere machthebbers uitroeit.”

Ook cultuurverschillen kunnen een probleem vormen, vooral als twee verschillende bedrijven fuseren. Machiavelli raadt aan om “kolonies op een of twee plaatsen te stichten, die als het ware de punten zijn die dat gebied vastkluisteren.” Door medewerkers uit de ‘nieuwe’ cultuur op verschillende afdelingen en lagen in het bedrijf te plaatsen, zullen medewerkers uit de ‘oude’ cultuur zich sneller aanpassen. Uiteraard is de bereidheid van de huidige medewerkers wel bepalend voor het slagen van verandering: “… ook al beschikt iemand over zeer sterke legers, toch heeft hij altijd de welwillendheid van de inwoners van een gebied nodig om er binnen te kunnen komen.”

Tot slot: in een sterk veranderende arbeidsmarkt moeten organisaties soms pijnlijke beslissingen nemen. Dat brengt ons bij het meest beroemde citaat van Machiavelli: “[Het is] zonder meer veiliger om gevreesd dan om bemind te worden.” Leiders moeten respect afdwingen en soms tekeer kunnen gaan tegen hun medewerkers.

Concurrentie en ellebogenwerk zijn dus niets nieuws. Of het nu gaat om oorlogsvoering of moderne bedrijfsvoering, of je nu CEO bent of HR manager, in welke branche je ook opereert, Machiavelli leert ons dat een goede leider soms oorlogsstrategie moet toepassen.


Lees ook

loading...